Cobot ile endüstriyel robot arasındaki temel fark, robotun insanla aynı alanda çalışmak için tasarlanıp tasarlanmadığıdır. Cobot hızını ve kuvvetini sınırlayarak operatörün yanında çalışır. Endüstriyel robot daha hızlı ve daha güçlüdür, ama genellikle çitle ayrılmış bir hücrenin içinde kalır.
Bu kararla genellikle şöyle karşılaşırsınız. Bir CNC tezgahının önünde operatör gün boyu parça takıp çıkarıyor ve bu işi robota vermek istiyorsunuz. Tezgahın önünde çit kuracak yer yok, operatör de gün içinde ölçüm için aynı alana girmek zorunda.
Bir tedarikçi cobot öneriyor, diğeri çitli bir endüstriyel robot hücresi. İkisi de haklı olabilir. Hangisinin size uyduğunu parçanın ağırlığı, hattın temposu, istasyondaki boşluk ve operatörün süreçte kalıp kalmayacağı belirler.
Yan yana karşılaştırma
| Kriter | Cobot | Endüstriyel robot |
|---|---|---|
| Güvenlik çiti | Çoğu uygulamada gerekmez, risk değerlendirmesine bağlı | Gerekir, kapı kilidi ve alan izlemeyle birlikte |
| Hız | Düşük ve orta, insanla temas sınırına göre | Yüksek, robotun mekanik sınırına kadar |
| Yük | Düşük ve orta yükler | Hafif parçadan çok ağır yüke kadar |
| Kurulum alanı | Küçük, tezgah üstü ya da taşınabilir | Sabit hücre, çit alanı dahil |
| Programlama | Kolu elle yönlendirerek öğretme | Uzmanlık ister, çoğu zaman bilgisayarda simülasyonla |
| En uygun iş | Değişken ürün, orta tempo, kısa seriler | Sabit ürün, yüksek tempo, uzun seriler |
Güvenlik: çitsizlik robottan değil uygulamadan gelir
Kolaboratif robot eklemlerindeki kuvvet ve tork algılama sayesinde beklenmedik bir temasta durur. Ama robotun kendisi güvenli olsa da ucundaki takım güvenli olmayabilir. Örneğin cobot keskin kenarlı bir sac parçayı taşıyorsa ya da sıcak bir kalıp parçasını alıyorsa, operatörün yanında çitsiz çalışması yine risklidir.
Bu yüzden her cobot uygulaması ISO 10218 ve ISO/TS 15066 çerçevesinde bir risk değerlendirmesinden geçer. Sonuç çitsiz kurulum olabilir, alan tarayıcıyla korunan bir bölge olabilir ya da tam çit olabilir.
Endüstriyel robotta güvenlik, robotu insandan ayırarak sağlanır. Operatör hücreye yalnızca robot güvenli duruştayken girer. Bu yapı yüksek hızı mümkün kılar, ama operatörün sık sık müdahale ettiği işlerde her giriş çıkış çevrim kaybı demektir.
Tempo: saniyeler önemliyse
Cobot operatörle ortak çalışılan bölümde yavaş hareket eder. Alan tarayıcı kullanırsanız çevrede kimse yokken hızlanır, biri yaklaşınca yavaşlar. Yine de çevrim süreniz birkaç saniyeyle ölçülüyorsa ve hat sürekli akıyorsa endüstriyel robot öne çıkar. Örneğin bir pres hattında saatte yüzlerce parçayı taşıyan robotun yerini cobot alamaz.
Yük ve erişim: tutucuyu da tartın
Cobot'lar çoğunlukla düşük ve orta yük sınıfındadır. Kapasiteyi hesaplarken yalnızca parçayı değil tutucuyu da tartın. 6 kilogramlık bir parça için 10 kilogramlık bir cobot yeterli görünür, 4 kilogramlık bir tutucu takıldığında sınırda kalır. Ağır döküm parçalar, büyük sac paneller ve uzun erişim gereken işler endüstriyel robotun alanıdır.
Programlama: kendi ekibiniz değiştirebilecek mi?
Cobot'ta noktaları kolu elle tutup götürerek öğretirsiniz. Düşük adetli ve sık değişen işlerde bu büyük kolaylıktır. Eğitim aldıktan sonra yeni bir ürünü ya da küçük bir program değişikliğini kendi ekibiniz yapabilir. Endüstriyel robotta karmaşık yörüngeler çoğunlukla bilgisayarda simülasyonla hazırlanır ve değişiklik uzmanlık ister.
Maliyet: robotun fiyatına değil parça başına maliyete bakın
Robot kolunun fiyatı hesabın yalnızca bir kısmıdır. Çalışan bir hücrenin maliyetine tutucu, fikstür, besleme, güvenlik ekipmanı ve programlama da girer. Cobot'ta çit ve alan maliyeti düşer, ama tempo sınırlı kalır. Yüksek adetli bir işte endüstriyel robotun hızı, parça başına maliyeti cobot'un altına çekebilir. Karşılaştırmayı hedef çevrim sürenizde, parça başına maliyet üzerinden yapın.
Çoğu tesiste cevap "ikisi birden"
Birçok fabrikada iki robot tipi aynı hatta çalışır. Ağır ve hızlı iş çitli bir endüstriyel robot hücresinde yapılır, operatörün yanında kalan montaj ya da kontrol istasyonunda cobot kullanılır. Seçimi robot tipine göre değil, her istasyonun ihtiyacına göre yapmak en sağlıklı yoldur.
Kendi istasyonunuz için karar verirken önce parçanın tutucuyla birlikte ağırlığını, hedef çevrim süresini, istasyonun yerleşimini ve operatörün süreçteki rolünü not edin. Bu bilgilerle bize yazarsanız, hangi robot tipinin ve nasıl bir robot hücresinin uygun olduğunu birlikte değerlendirebiliriz.
Sık sorulan sorular
Cobot endüstriyel robotun yerini alır mı?
Almaz. İkisi farklı ihtiyaçlara cevap verir. Cobot operatörün süreçte kaldığı, orta tempolu işlerde öne çıkar. Yüksek tempo ve ağır yükte endüstriyel robot gerekmeye devam eder.
Cobot her zaman çitsiz mi kurulur?
Hayır. Çitsiz kurulum kararı uygulamanın risk değerlendirmesine göre verilir. Keskin takım, sıcak parça ya da yüksek hız gereken işlerde kısmi koruma veya alan tarayıcı kullanılabilir.
Cobot daha mı ucuz?
Kol fiyatı ve kurulum alanı açısından çoğu zaman öyledir. Ama yüksek adetli bir işte endüstriyel robotun hızı parça başına maliyeti düşürebilir. Karşılaştırmayı toplam hücre maliyeti ve hedef çevrim süresi üzerinden yapın.
